طبقه بندی مطالب

  • دسته‌ها
  • پربازدیدترین مطالب

    جزئیات مطلب

    آزمایشات سلامت جنین (دابل مارکر-تریپل مارکر-کواد مارکر)

    تعداد بازدید:22228

    با پیشرفت علم پزشکی سلامتی انسانها از دوران جنینی مانیتور می شود. امروزه تستهائی وجود دارند که با استفاده از آنها می توان به سلامت جنین در داخل رحم اطمینان حاصل کرد و در صورت لزوم اقدامات تشخیصی و درمانی لازم را به موقع انجام داد.

    این تسهتای تشخیصی فقط احتمال وجود یک بیماری یا بیماریها را مطرح می کنند و دلیل حتمی بر داشتن بیماری نیستند. تفسیر این تستها بعهده پزشک است و نباید استرس بیمورد به خانم حامله وارد کرد. در اوایل دهه ۱۹۸۰ دانشمندان پی بردند کاه با اندازه گیری میزان هورمونی بنام پروتئین جنینی آلفا (Alpha Feto Protein, AFP) در خون مادر، می توانند وجود یک عده بیماریها را در جنین حدس بزنند. بعدها برای افزایش دقت، اندازه گیری هورمون گونادوتروپین جفتی انسانی (Human Chorionic Gonadotropin, HCG) به AFP اضافه شد و چون دو عدد هورمون اندازه گیری می شد به آن دابل مارکر (Double Marker) گفته شد. سپس پس از گذشت مدتی دانشمندان متوجه شدند که اگر میزان هورمون سومی بنام استریول غیر مزدوج (Unconjugated Estriol, uE3) همزمان با دو هورمون قبلی اندازه گیری شود بیماریهای بیشتر با دقت بیشتری حدس زده می شوند و اسم آنرا تریپل مارکر (Triple Marker) گذاشتند. در سالهای اخیر با پیشرفت علم، اندازه گیری هورمون چهارمی بنام اینهیبین آ (Inhibin A) نیز به سه هورمون قبلی اضافه شد که مجموعا چهار هورمون را تشکیل می دادند و این تست را اصطلاحا کواد مارکر (Quad Marker) نامیدند. هریک از تسهتای دو گانه، سه گانه و چهارگانه موعد اندازه گیری، حساسیت اختصاصی و طرز تفسیر اختصاصی دارند. در این مقاله فقط موارد استفاده از تست کواد مارکر یا تست چهارگانه به اختصار توضیح داده می شود.

    قبل از شروع به توضیح سه نکته قابل ذکر است:

    • مثبت بودن تست فقط احتمال وجود بیماری را مطرح می کند و دلیل وجود حتمی بیماری در جنین نیست.
    • تعدادی از جنینهای کاملا سالم تست کواد مارکر مثبت (غیر طبیعی) دارند.
    • تعدادی از جنینهای دارای بیماری، تست کواد مارکر سالم یا منفی دارند.

    در حین انجام تست چهارگانه یا تست کواد مارکر چه اتفاقی می افتد؟

    برای انجام این تست خون وریدی از مادر اخذ می شود با انجام این تست می توان وجود بیماریهای زیر را حدس زد:

    • وجود نقص در لوله عصبی که در آن یک بیماری در مغز یا نخاع شوکی وجود دارد. تست کواد مارکر ۸۰-۷۵ درصد موارد وجود نقص در لوله عصبی را تشخیص می دهد.
    • تشخیص سندرم داون: تست کواد مارکر ۷۵ درصد موارد سندرم داون در خانمهای زیر ۳۵ سال و ۸۰ درصد موارد سندرم داون در خانمهای بالای ۳۵ سال را تشخیص می دهد.

    کی بایست تست چهارگانه یا تست کواد مارکر انجام شود؟

    این تست فقط ما بین هفته های ۲۰-۱۵ حاملگی قابل انجام است و دستور انجام باید در هفته های فوق صادر شود.

    آیا انجام این تست بی خطر است؟

    بله. انجام تست کواد مارکر خطری برای مادر یا جنین ندارد.

    اگر نتیجه تست کواد مارکر طبیعی باشد به چه معنی است؟

    اگر این تست طبیعی باشد به احتمال ۹۸ درصد جنین فاقد بیماری و یا ناهنجاری مهم خواهد بود. ولی هیچ تستی وجود ندارد که سرانجام صد در صد طبیعی برای جنین و حاملگی را تضمین کند.

    اگر نتیجه تست کواد مارکر غیر طبیعی باشد به چه معنی است؟

    تست کواد مارکر غیر طبیعی لزوما دلالت بر بیماری جنین نمی کند و برای تائید ممکن است نیاز به تستهای اضافی مثل سونوگرافی از جنین یا آمنیوسنتز (کشیدن مایع دور جنین با سرنگ و آزمایش آن) باشد.

    از هر ۱۰۰۰ نفر خانم حامله ۵۰ نفر دارای نتیجه تست کواد مارکر غیر طبیعی نشاندهنده وجود نقص در لوله عصبی هستند. از این ۵۰ نفر خانم، فقط یک یا دو نفر دارای جنینی با نقص در لوله عصبی خواهند بود. علاوه از آن، از هر ۱۰۰۰ نفر خانم حامله دارای نتیجه تست کواد مارکر دال بر وجود سندرم داون در جنین، فقط یک یا دو نفر پس از زایمان دارای فرزند مبتلا به سندرم داون خواهند بود.

    آیا انجام تست کواد مارکر الزامی است؟

    توصیه می شود که تمام خانمهای حامله این تست را انجام دهند، ولی تصمیم گیرنده اصلی خود خانم حامله است و می تواند انجام ندهد. انجام تست کواد مارکر در شرایط زیر الزامی است:

    • سن مادر بالای ۳۵ سال باشد.
    • سابقه فامیلی بیماری در جنین وجود داشته باشد.
    • مادر قبلا دارای یک فرزند معیوب بوده باشد.
    • قبل از حاملگی مادر دارای دیابت نوع یک بوده باشد.

    در مواردیکه مشکل تشخیصی وجود دارد، ابتدا سونوگرافیهای تخصصی انجام می شوند. اینکار باید توسط فردیکه دارای آموزش در مورد انجام سونوگرافی در دوران جنینی می باشد انجام شود، اگر هنوز مشکل تشخیصی وجود دارد، آمنیوسنتز روش بسیار دقیقی است. آمنیوسنتز نقصهای ژنتیکی را در ۱۰۰ در صد موارد تشخیص می دهد، منتهی خطر سقط پس از انجام آمنیوسنتز وجود دارد. احتمال سقط یک در ۱۶۰۰ مورد است.

     

    کانال تلگرام بیماریهای ارولوژی:
    https://telegram.me/drsafarinejad

    کانال تلگرام مخصوص باروری و ناباروری:

    https://t.me/nabarvaridrsafarinejad

    کانال تلگرام مخصوص سلامت جنسی:

    https://t.me/salamatjensidrsafarinejad

    کانال تلگرام مخصوص زگیل تناسلی:

    https://t.me/zegiltanasolidrsafarineiad

    کانال تلگرام مخصوص ترانسها:

    https://t.me/Iraniantransgender

     



      آرشیو مقالات تخصصی اورولوژی زنان